Volgende zaterdagcursus


Volgende seminarie

SCFA nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van onze laatste nieuwtjes!

Comparatieve filosofie 2

Vergelijking van wereldbeelden: Libbrechts model voor comparatieve filosofie

Wanneer we culturen met hun filosofische tradities willen vergelijken, zijn we vaak geneigd om dit vanuit onze eigen denktraditie te doen. Dit heeft tot gevolg dat de andere cultuur vaak beperkt wordt tot datgene wat met het onze vergelijkbaar is. De comparatieve filosofie van prof. dr. Ulrich Libbrecht kiest daarentegen resoluut voor een openheid naar alles wat culturen aan ideeën voortgebracht hebben. Dit plaatst ons uiteraard in een onoverzichtelijk complex geheel van uiteenlopende uitingsvormen en principes. Om dit ‘leesbaar’ te maken ontwikkelt Libbrecht een model waarin wereldbeelden tot hun dieptestructuur herleid worden. Hiertoe behoren de basisparadigmata: de antwoorden die een cultuur geeft op de grote vragen naar o.a. de werkelijkheid -haar aard en diepste grond-, het leven en zijn grenssituaties, de plaats van de mens -zijn streefdoelen en kennismogelijkheden-, enz.

De culturele diversiteit herleidt hij tot drie cultuurtypen die hij baseert op de concrete filosofieën van het taoïsme (China), het boeddhisme (Indische oorsprong) en het westen (Griekse oorsprong).

Deze genereren de drie verschillende filosofische gronddimensies waarop Libbrecht zijn model baseert: respectievelijk natuur, mystiek en rationaliteit.

Van hieruit ontwikkelt hij een kosmologisch-antropologische model dat dieper ligt dan de basisparadigmata en dus paradigmavrij is. Zo streeft hij naar een neutraal denkkader van waaruit verschillende wereldbeelden gelijkwaardig kunnen bestudeerd en begrepen worden. Het model is gebaseerd op twee fundamentele assen: energie en informatie en werkt met lege categorieën waardoor het flexibel en ‘oneindig’ invulbaar is.

 

In deze eerste les bekijken we de basisprincipes van de comparatieve filosofie van Ulrich Libbrecht, worden er modellen voorgesteld als werkinstrument om aan comparatieve filosofie te doen en staan we stil bij de basisuitgangspunten die verschillende wereldbeelden bepalen.

MA Els Janssens

Els Janssens specialiseert zich in de comparatieve filosofie van prof.dr. Ulrich Libbrecht en is bestuurslid van de School voor Comparatieve Filosofie Antwerpen. 

Ze studeerde literatuurwetenschap en niet-westerse wijsbegeerte en is master of arts. Ze is als docente tekstanalyse verbonden aan de opleiding drama van het Lemmensinstituut (LUCA School of Arts).

Samen met Ulrich Libbrecht en Heinz Kimmerle publiceerde ze Filosofie zonder grenzen (Garant, 2016).

Inschrijven voor 2017
SCFA op Facebook

Column

prof.dr. Ulrich Libbrecht

 

"Ego  mundi civis esse cupio", "Ik wens een burger van de wereld te zijn" (Erasmus).  In Erasmus' tijd was de wereld niet veel meer dan West-Europa, met zijn homogene grieks-christelijke cultuur.& ...


prof.dr. Guy Vanheeswijck

Is een comparatieve studie van de vooronderstellingen van verschillende culturen volkomen nutteloos en betekenisloos? Of kan ze bijdragen tot wederzijds begrip in onze geglobaliseerde wereld? In dit artikel, dat de neerslag is van een lezing die h ...


prof.dr. Antoon Van den Braembussche

De geur van de roos. De uitdaging van de comparatieve filosofie. In zijn onvolprezen The Way of Zen, één van mijn lievelingsboeken eind jaren zestig, wijst Alan Watts erop dat Zen een manier van leven is en daarom moeilijk kan worden ...